GELENEKSEL ÇOCUK OYUNLARI İÇİN SAĞLIK KONTROLÜ VE RAPORU

Geleneksel çocuk oyunları kapsamında yer alan Mendil Kapmaca, Sek Sek, Halat Çekme, Tombik, Yakan Top ve Çuval Yarışlarına katılmak için ilkoöğretim çağındaki çocuklarından sağlık raporu talebi yapılabilmektedir.

Söz konusu oyunların yarışmaları ülke çapında belirli bir düzen içinde gerçekleştirilebilmesi amacıyla Çocuk Oyunları ve Spor Kulüpleri Federasyonu  kurulmuştur.

Sitede Mevzuat-Talimatlar-Lig Talimatı kısmında 2013-2014 Sezonu Lig Talimatı yer almaktadır.Söz konusu talimatın  Dayanak başlıklı 3. maddesinde talimatın Ulusal Lig Kurulunca hazırlanan ve Federasyon Yönetim Kurulu ile onaylanarak 18.06.2011 tarihli yayınlanan oyun ligleri yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmış olduğu bilgisi yer almaktadır.

Aynı sitede Lig Yönetmeliği incelendiğinde Yönetmeliğin Çocuk Oyunları ve Spor Kulüpleri Federasyonun Çalışma Usûl ve Esaslarına Dair Ana Tüzüğünün 2. maddesine dayanılarak hazırlanmış olduğu görülmektedir. Yönetmeliğin 18. Maddesinde de yürütülmesinden Çocuk Oyunları ve Spor Kulüpleri Federasyonu Başkanının sorumlu olduğu görülmektedir.

Buraya kadar incelenen Yönetmeliklerin Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından yayınlanan mevzuat olmadıkları, Sağlık Bakanlığımızın bilgi ve onayı haricinde yapılan işlemler olduğu anlaşılmaktadır.

Gençlik ve Spor Bakanlığının tüm spor branşları ile ilgili talimatlarının yer aldığı resmi internet sitesinde ise Oyunlar başlığında  2013-2014 GELENEKSEL ÇOCUK OYUNLARI ŞENLİĞİ AÇIKLAMALAR   linkinde 20 Aralık 2013 tarihli Geleneksel Çocuk Oyunları Şenliği Kılavuz Kitapçığı yayınlanmaktadır. Kitapçığın Geleneksel Çocuk Oyunları Şenliği Yol Haritası başlığında 20. Maddede şu açıklamalara yer verilmiştir:

"Tüm yarışmalara katılacak her öğrenci için veli sağlık beyanı ile veli izin belgesi ve öğrenci belgesi istenecektir. Veli sağlık beyanı ve veli izin belgesi olmayan öğrenciler yarışmalara  katılamayacaktır. Ek 1 formu doldurularak bir nüshası okulda, bir nüshası ise gençlik hizmetleri ve spor il/ilçe müdürlüğü yetkililerine teslim edilecektir. Yarışmalara katılacak olan öğrencilerin, sporcu oyuncu olarak okul sporları bilgi yönetim sistemine oyun spor kartlı olarak kayıtları yapılacaktır. Kayıtlar için Spor Genel Müdürlüğü okul spor faaliyetleri için oluşturulan htts://www.okulsportal.gsb.gov.tr sisteminden okullara gönderilen Şifreler ile okul sporları bilgi yönetin sistemi linkini giriş yapılarak kurumsal kod ve Şifre ile sisteme girilecektir. Okul modülünden okul spor dalı katılım işlemlerinden oyun dalı seçilecektir. Daha sonra oyun modülünden sporcu eklenecek ve oyun spor kartı alınacaktır. Şifresi olmayan okullar gençlik hizmetleri ve spor il müdürlüğünden şifre talep edebilirler. "

Sitede yer alan EK-1 formuna da göz atacak olur isek SAĞLIK İZİN BELGESİ kısmında "Yukarıda kimlik bilgileri yazılı öğrencinin oyunlara katılmasında sağlık yönünden bir engeli olmadığını beyan ederim." ibaresi yer almakta olup çocuğun velisi tarafından imza altına alınması öngörülmüştür.

Görüldüğü gibi Çocuk Oyunları ve Spor Kulüpleri Federasyonu tarafından çocuk oyunlarına katılacak çocuklardan sağlık raporu talep edilmekte iken Gençlik ve Spor Bakanlığının resmi internet sitesinde yayınlanan Kılavuzda sağlık raporu istenmemekte, sadece velilerin çocuklarının herhangi bir sağlık sorunu olmadığına dair beyanları yeterli görülmektedir.

Konuyu yasal yönden incelemek gerekir ise;

Anayasa’nın 7. maddesinde, yasama yetkisinin Türkiye Büyük Millet Meclisine ait olduğu ve bu yetkinin devredilemeyeceği öngörülmüştür. Buna göre, kanun ile düzenlenmesi öngörülen konularda, yürütme organına, genel, sınırsız, esasları ve çerçevesi belirsiz bir düzenleme yetkisi verilmesi, yasama yetkisinin devri anlamına geleceğinden Anayasa'nın 7. maddesine aykırı düşer. Ancak, kanunda temel esasların ve çerçevenin belirlenmesi koşuluyla, uzmanlık ve teknik konulara ilişkin ayrıntıların düzenlenmesinin yürütmeye bırakılması Anayasa'ya aykırılık oluşturmaz.

Yine Anayasamızın Kişinin dokunulmazlığı, maddi ve manevi varlığı başlıklı 17. Maddesi 2. fıkrasında yer alan "Tıbbî zorunluluklar ve kanunda yazılı haller dışında, kişinin vücut bütünlüğüne dokunulamaz; rızası olmadan bilimsel ve tıbbî deneylere tâbi tutulamaz" hükmü gereğince kişilerin vücut bütünlüğüne müdahale anlamı taşıyan tıbbi muayene işlemi, kurumların Kanunlarda bu yönde bir hüküm bulunmadığı durumlarda inisiyatif kullanarak sağlık kontrolü talep etmeleri, kişileri bu yönde zorlamaları mümkün değildir.

Kişilerin sağlık kontrolü yaptırmaları, özel hayatta yaşayabilecekleri sağlık sorunları sırasında kendi rızaları ile hekime tanı ve tedavi amacıyla başvurmaları haricinde, sadece bilinçlerinin yerinde olmadığı ve hayatlarını tehdit eden acil tıbbi durumlar ile Kanunlarda yer alan toplum sağlığını tehdit eden bulaşıcı hastalıklar ve suçun önlenmesi veya tespiti için Türk Ceza Kanununda yer alan durumlarda söz konusu olabilir.

Yukarıda belirtilen hususlar incelendiğinde kurumların Kanunda belirtilmemesine rağmen kendi inisiyatifleri ile Yönetmelik, Genelge veya sair mevzuatlar çıkararak kişileri sağlık kontrolüne zorlamaları Anayasamıza aykırı bir durumdur. Kişilerin sağlık kontrolünden geçebileceği durumlar Yasa Koyucu tarafından Kanun ile düzenlenerek ayrıntıları idarenin yönetmelik ile açıklanması gerekmektedir. Kişilerin sağlık kontrollerinin ayrıntıları da idarenin yani Hükümetin sağlık alanında düzenleme yetkisine sahip Sağlık Bakanlığı tarafından düzenlenmesi gerekmektedir.

Konuyu özetlemek gerekir ise;
1.
Çocuk Oyunları ve Spor Kulüpleri Federasyonu tarafından Kanunda bu yönde hüküm bulunmamasına rağmen çocuk oyunlarına katılacak çocuklardan herhangi bir  sağlık raporu talep etme yetkileri bulunmamakta olup bu kişileri bu yönde zorlamaları Anayasamıza aykırıdır.

2. Kişilerin hangi durumlarda hangi amaçlar ile sağlık kontrolünden geçirilebilecekleri Yasa Koyucu yani TBMM tarafından Kanun ile düzenlenerek çerçevesinin çizilmesi, ayrıntıların Sağlık Bakanlığının bilgisi ve katkısı ile ilgili Bakanlık tarafından Resmi Gazetede yayınlanacak Yönetmelik ile düzenlenmesi gerekmektedir.

 

 

Ana Sayfa / Aile Hekimliğinde Günlük Uygulamalar / Spor Yapabilir Raporları